Halluks Valgus (Başparmak Çıkıntısı) Tedavisi
Ayak başparmağının diğer parmaklara doğru eğilmesi ve iç tarafta kemik çıkıntısı oluşmasıdır. Ağrı ve ayakkabı sorunu yaşayan hastalarda cerrahi düzeltme yapılabilir.
Halluks valgus, halk arasında başparmak çıkıntısı veya bunyon olarak bilinir. Ayak başparmağı diğer parmaklara doğru yönelirken, başparmağın dip kısmında, ayağın iç tarafında belirgin bir çıkıntı oluşur. Kadınlarda daha sık görülür ve çoğu zaman ailesel yatkınlık vardır.
Nedenleri
- Ailesel ve yapısal yatkınlık
- Dar burunlu ve yüksek topuklu ayakkabılar
- Düz tabanlık ve ayağın içe basması
- Bağ gevşekliği
- Romatoid artrit gibi eklem hastalıkları
Belirtiler
- Başparmağın dibinde, iç tarafta çıkıntı ve kızarıklık
- Ayakkabı içinde sürtünme ve ağrı
- Başparmağın ikinci parmağın altına veya üstüne binmesi
- İkinci ve üçüncü parmakların altında nasır ve ağrı (metatarsalji)
- Çekiç parmak gibi diğer parmak şekil bozuklukları
Tanı
Muayenede şekil bozukluğunun derecesi, eklem hareketleri ve ayağın genel yapısı değerlendirilir. Ayakta çekilen ayak röntgenlerinde kemikler arasındaki açılar ölçülür. Bu ölçümler, uygulanacak cerrahi yöntemin seçiminde belirleyicidir.
Ameliyatsız tedavi
Ameliyatsız tedavi şekil bozukluğunu düzeltmez, ancak şikâyetleri azaltabilir:
- Geniş burunlu, yumuşak ve alçak topuklu ayakkabılar
- Kişiye özel tabanlıklar
- Çıkıntıyı koruyan pedler ve parmak ayırıcılar
- Ağrı kesiciler ve egzersizler
Cerrahi tedavi
Ağrı günlük hayatı kısıtlıyorsa, uygun ayakkabı bulmak zorlaşıyorsa ve şekil bozukluğu ilerliyorsa cerrahi düşünülür. Ameliyat estetik amaçla değil, ağrı ve fonksiyon bozukluğunu gidermek için yapılır.
Cerrahide birinci tarak kemiği (metatars) kesilerek doğru pozisyona getirilir ve küçük vidalarla sabitlenir (osteotomi). Çıkıntı düzeltilir, eklem çevresindeki yumuşak dokular dengelenir. Şekil bozukluğunun derecesine göre farklı osteotomi teknikleri, uygun hastalarda küçük kesilerle yapılan minimal invaziv yöntemler kullanılabilir. İleri derecede ve eklemi bozulmuş vakalarda eklem dondurma (artrodez) seçenek olabilir.
İyileşme süreci
Ameliyat sonrası birkaç hafta boyunca ön ayağa yük bindirmeyen özel bir ayakkabı kullanılır. Şişlik birkaç ay sürebilir. Normal ayakkabı giymeye genellikle 6-8 hafta sonra geçilir. Spor ve uzun yürüyüşlere dönüş birkaç ay sürer.
Doğru ayakkabı seçimi
Ayakkabının burun kısmının parmakları sıkıştırmayacak kadar geniş ve yüksek olması, topuk yüksekliğinin düşük tutulması ve tabanın yeterli yastıklama sağlaması halluks valgusun şikâyetlerini azaltır. Ayakkabı alışverişini ayakların hafif şiştiği akşam saatlerinde yapmak, doğru numarayı seçmeye yardımcı olur.
Sık sorulan sorular
Halluks valgus tekrarlar mı?
Doğru teknikle düzeltilen vakalarda tekrarlama olasılığı düşüktür, ancak mümkündür. Uygun ayakkabı seçimi ve tabanlık kullanımı önerilir.
Ameliyattan hemen sonra yürüyebilir miyim?
Çoğu hasta özel ayakkabıyla aynı gün veya ertesi gün yürüyebilir. Ön ayak bir süre korunur.
İki ayak aynı anda ameliyat edilebilir mi?
Bazı hastalarda mümkündür, ancak iyileşme döneminde yürümek ve günlük işler zorlaşabileceği için çoğu zaman ayaklar ayrı ayrı ameliyat edilir.
Parmak ayırıcılar halluks valgusu düzeltir mi?
Parmak ayırıcılar ve gece ateller sürtünmeyi ve ağrıyı azaltabilir, ancak kemik şekil bozukluğunu kalıcı olarak düzeltmez.
Halluks valgus ameliyatından sonra topuklu ayakkabı giyebilir miyim?
İyileşme tamamlandıktan sonra alçak ve orta topuklu ayakkabılar çoğu hasta tarafından rahatça giyilebilir. Çok yüksek ve dar burunlu ayakkabılar ise şikâyetlerin tekrarlamasına zemin hazırlayabilir.
Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve muayenenin yerini tutmaz. Size uygun tedaviyi belirlemek için muayene gerekir.